Stopy procentowe NBP

środa, 6 października 2010
Stopa procentowa to nic innego jak wysokość odsetek, które pożyczkobiorca płaci swojemu wierzycielowi, czyli osobie, która mu tej pożyczki udziela. Pożyczka w tym przypadku jest korzystaniem z czyjegoś kapitału w określonym czasie. Jednak stopa stopie nie równa, wszystko zależy od tego, kto od kogo pożycza, na jaki okres i jaką sumę.

Warto wiedzieć:
Jest wiele rodzajów stóp procentowych. Inne ustala bank centralny, inne wyznaczają banki komercyjne, poza tym istnieją tzw. stopy rynku międzybankowego.
Na podstawie stóp procentowych bank ustala wysokość oprocentowania kredytów i lokat dla swoich klientów. Nie oznacza to jednak, że w każdym banku klient dostanie bądź zapłaci takie same odsetki. Zapewne doświadczyliście już tego, że każdy bank posiada inną ofertę, a co za tym idzie inne oprocentowanie kredytów i lokat. Konkurencja na rynku jest duża. Dlatego banki prześcigają się w ofertach – na przykład kiedy jakiś bank chce zachęcić klientów do powierzania pieniędzy właśnie jemu, czyli do zwiększenia wpłat w swoich oddziałach, podnosi oprocentowanie lokat.

Ustalaniem wysokości stóp procentowych w Polsce zajmuje się Rada Polityki Pieniężnej – organ Narodowego Banku Polskiego. Rada – chcąc wpływać na „akcję kredytową”, czyli zasady, na jakich pożyczają pieniądza sobie nawzajem i swoim klientom banki komercyjne – ustala podstawowe stopy procentowe, z których najważniejsze to stopa: referencyjna, redyskontowa weksli, lombardowa oraz depozytowa.

Stopa lombardowa
Rada Polityki Pieniężnej za pomocą tej stopy wyznacza cenę po, której bank centralny udziela bankowi komercyjnemu kredytu lombardowego. Określa ona najwyższy poziom oprocentowania kredytów (określanych mianem kredytów lombardowych), udzielanych przez bank centralny bankom komercyjnym pod zastaw papierów wartościowych. Z tym tylko zastrzeżeniem, że kwota kredytu nie może przekroczyć równowartości 80% papierów wartościowych obciążonych zastawem.

Stopa referencyjna (nazywana interwencyjną)
WIBOR
Skrót od Warsaw Interbank Offered Rate. Określa wysokość oprocentowania pożyczek udzielanych na polskim rynku przez jedne banki innym bankom na okres jednego dnia lub tygodnia.
Bank centralny co tydzień organizuje przetargi, na których sprzedawane są bony pieniężne. Jest to sposób lokowania nadwyżek pieniędzy jakie posiadają banki komercyjne. Termin ważności bonów pieniężnych wynosi 7 dni. Stopa referencyjna określa dochodowość tych emitowanych przez bank centralny (NBP) bonów, które są sprzedawane bankom komercyjnym. Najprościej mówiąc, bank centralny sprzedaje bankom komercyjnym bony, które są oprocentowane według stopy referencyjnej. Stopa ta wpływa na poziom wskaźnika WIBOR, który jest podstawą oprocentowania kapitału obcego.

Stopa redyskontowa weksli
Określa cenę, po której bank centralny kupuje weksle od banków komercyjnych. Wygląda to następująco: kiedy bank komercyjny chce zaciągnąć w banku centralnym kredyt w zamian sprzedaje weksle, które wcześniej wykupili w tym banku komercyjnym jego klienci. W ten sposób bank centralny przejmuje od banków wierzytelności wobec dłużnika wekslowego. Stopa redyskontowa weksli jest niczym innym jak ceną, po której NBP skupuje od banków komercyjnych weksle klientów tych banków.

Stopa depozytowa
Stopa ta określa wysokość oprocentowania lokat jednodniowych, które banki komercyjne mogą zakładać w NBP. Jednodniowe lokaty dają możliwość bankom komercyjnym zagospodarowania nadwyżek finansowych, jakimi dysponują w danym momencie. Ponieważ jest to lokata jednodniowa, więc – jak łatwo się domyślić – jej oprocentowanie jest stosunkowo niewielkie. Jest to najniższe możliwe oprocentowanie depozytów tego typu.

To od poziomu podstawowych stóp procentowych wyznaczonych przez Radę Polityki Pieniężnej zależy wysokość oprocentowania lokat i kredytów jakie oferują nam banki. Jeśli bank centralny podnosi poziom stóp, rosną stopy procentowe kredytów udzielanych konsumentom przez banki komercyjne. A kiedy kredyty stają się droższe, maleje na nie popyt. Wzrasta wtedy skłonność do oszczędzania.

Stopy procentowe mają także bezpośredni związek z poziomem inflacji, czyli wahaniami cen, a inflacja – jak już wcześniej pisaliśmy – może wpływać na produkcję, zatrudnienie itp. Ustalane przez Narodowy Bank Polski podstawowe stopy procentowe odbijają się na także na portfelach Polaków, ponieważ to od ich wysokości zależy, jaki „procent” zaoferują nam banki za to, że będziemy trzymać na ich kontach nasze pieniądze, albo ile będziemy bankowi musieli zapłacić za udzielony nam kredyt i możliwość obracania bankowymi pieniędzmi.

Wydawać by się mogło, że zagadkowo brzmiący i niezbyt głęboko poznany temat stóp procentowych nie ma zbyt dużego wpływu na nasze życie, tymczasem… jest zupełnie na odwrót.

Marlena Borawska
Schowaj
 
 
 
Komentarze: (0)